Nadżerka szyjki macicy, znana również jako ektopia szyjki macicy, jest jednym z najczęściej diagnozowanych schorzeń ginekologicznych. Choć w wielu przypadkach nie powoduje poważnych problemów zdrowotnych, istnieją sytuacje, w których wymaga leczenia. W niniejszym artykule omówimy, czym jest nadżerka szyjki macicy, jakie są jej objawy, przyczyny oraz kiedy konieczne jest podjęcie interwencji medycznej.
Co to jest nadżerka szyjki macicy?
Nadżerka szyjki macicy to stan, w którym komórki nabłonka gruczołowego, normalnie występujące wewnątrz kanału szyjki macicy, rozprzestrzeniają się na zewnętrzną powierzchnię szyjki macicy. W wyniku tego procesu powstaje obszar o czerwonym, ziarnistym wyglądzie, który może być mylnie interpretowany jako zmiana patologiczna. Nadżerka jest zazwyczaj wykrywana podczas rutynowego badania ginekologicznego.
Objawy nadżerki szyjki macicy
Wiele kobiet z nadżerką szyjki macicy nie doświadcza żadnych objawów. Jednak w niektórych przypadkach mogą wystąpić:
- Plamienia międzymiesiączkowe
- Krwawienia po stosunku
- Wydzielina z pochwy o nieprzyjemnym zapachu
- Ból podczas stosunku
Warto zaznaczyć, że objawy te mogą być również związane z innymi schorzeniami ginekologicznymi, dlatego ważne jest skonsultowanie się z lekarzem w celu postawienia właściwej diagnozy.
Przyczyny nadżerki szyjki macicy
Przyczyny nadżerki szyjki macicy nie są do końca poznane, ale istnieje kilka czynników, które mogą przyczyniać się do jej powstania:
- Zmiany hormonalne, zwłaszcza w okresie dojrzewania, ciąży i menopauzy
- Stosowanie hormonalnych środków antykoncepcyjnych
- Infekcje przenoszone drogą płciową
- Urazy mechaniczne, np. podczas porodu lub zabiegów ginekologicznych
Kiedy nadżerka szyjki macicy wymaga leczenia?
Decyzja o leczeniu nadżerki szyjki macicy zależy od kilku czynników, w tym nasilenia objawów, wyników badań diagnostycznych oraz ogólnego stanu zdrowia pacjentki. Poniżej przedstawiamy sytuacje, w których leczenie może być konieczne.
Objawy utrudniające codzienne funkcjonowanie
Jeśli nadżerka powoduje objawy, które znacząco wpływają na jakość życia, takie jak intensywne krwawienia międzymiesiączkowe, ból podczas stosunku czy uporczywa wydzielina z pochwy, lekarz może zalecić leczenie. W takich przypadkach celem terapii jest złagodzenie objawów i poprawa komfortu życia pacjentki.
Ryzyko infekcji
Nadżerka szyjki macicy może zwiększać ryzyko infekcji, zwłaszcza jeśli towarzyszą jej inne czynniki ryzyka, takie jak częste zmiany partnerów seksualnych czy osłabiony układ odpornościowy. W takich sytuacjach leczenie może być konieczne, aby zapobiec rozwojowi poważniejszych schorzeń, takich jak zapalenie narządów miednicy mniejszej.
Nieprawidłowe wyniki badań cytologicznych
Jeśli nadżerka szyjki macicy jest związana z nieprawidłowymi wynikami badań cytologicznych, takich jak obecność komórek przedrakowych, lekarz może zalecić dalsze badania diagnostyczne i leczenie. W takich przypadkach celem terapii jest zapobieżenie rozwojowi raka szyjki macicy.
Metody leczenia nadżerki szyjki macicy
Istnieje kilka metod leczenia nadżerki szyjki macicy, które mogą być stosowane w zależności od indywidualnych potrzeb pacjentki. Poniżej przedstawiamy najczęściej stosowane metody.
Farmakoterapia
W niektórych przypadkach lekarz może zalecić stosowanie leków, takich jak antybiotyki (w przypadku infekcji) lub hormonalne środki antykoncepcyjne, które mogą pomóc w złagodzeniu objawów nadżerki. Farmakoterapia jest zazwyczaj stosowana jako pierwsza linia leczenia, zwłaszcza jeśli objawy są łagodne.
Krioterapia
Krioterapia polega na zamrażaniu zmienionych komórek za pomocą ciekłego azotu. Jest to stosunkowo prosty i mało inwazyjny zabieg, który może być wykonywany w warunkach ambulatoryjnych. Krioterapia jest skuteczna w leczeniu nadżerki szyjki macicy i ma niewielkie ryzyko powikłań.
Diatermia
Diatermia, znana również jako elektrokoagulacja, polega na niszczeniu zmienionych komórek za pomocą prądu elektrycznego. Zabieg ten jest również mało inwazyjny i może być wykonywany w warunkach ambulatoryjnych. Diatermia jest skuteczna w leczeniu nadżerki szyjki macicy, ale może powodować niewielkie krwawienia i dyskomfort po zabiegu.
Laseroterapia
Laseroterapia polega na niszczeniu zmienionych komórek za pomocą wiązki laserowej. Jest to precyzyjna i skuteczna metoda leczenia nadżerki szyjki macicy, która ma niewielkie ryzyko powikłań. Laseroterapia jest zazwyczaj stosowana w przypadkach, gdy inne metody leczenia okazały się nieskuteczne.
Konizacja
Konizacja to zabieg chirurgiczny, polegający na usunięciu stożkowatego fragmentu szyjki macicy zawierającego zmienione komórki. Jest to bardziej inwazyjna metoda leczenia, stosowana w przypadkach, gdy istnieje podejrzenie obecności komórek przedrakowych lub rakowych. Konizacja jest zazwyczaj wykonywana w znieczuleniu ogólnym i wymaga krótkiego pobytu w szpitalu.
Profilaktyka nadżerki szyjki macicy
Chociaż nie zawsze można zapobiec nadżerce szyjki macicy, istnieje kilka działań, które mogą pomóc w zmniejszeniu ryzyka jej wystąpienia:
- Regularne badania ginekologiczne, w tym cytologia
- Stosowanie prezerwatyw w celu zmniejszenia ryzyka infekcji przenoszonych drogą płciową
- Unikanie częstych zmian partnerów seksualnych
- Stosowanie hormonalnych środków antykoncepcyjnych zgodnie z zaleceniami lekarza
- Zdrowy styl życia, w tym odpowiednia dieta i regularna aktywność fizyczna
Podsumowanie
Nadżerka szyjki macicy jest powszechnym schorzeniem ginekologicznym, które w wielu przypadkach nie wymaga leczenia. Jednak w sytuacjach, gdy objawy są nasilone, istnieje ryzyko infekcji lub nieprawidłowych wyników badań cytologicznych, konieczne może być podjęcie interwencji medycznej. Istnieje wiele skutecznych metod leczenia nadżerki szyjki macicy, które mogą pomóc w złagodzeniu objawów i poprawie jakości życia pacjentki. Regularne badania ginekologiczne i zdrowy styl życia są kluczowe w profilaktyce tego schorzenia.
